Science Connection, het magazine van het Federaal Wetenschapsbeleid, heeft zopas nr. 51 (juni-juli 2016) uitgebracht met allerhande nieuws over en van de 10 federale wetenschappelijke instellingen. Op blz. 4 vindt u een artikel over het gevangenisarchief dat in het Rijksarchief kan worden geraadpleegd. De inventarissen van de gevangenissen van Charleroi, Bergen, Verviers, Hoei, Dinant, enz. zijn te koop in de archiefwinkel van het Algemeen Rijksarchief .
Klik hier om Science Connection nr. 51 (juni-juli 2016) gratis te downloaden
Het Hertogdom Limburg, het Land van Dalhem, het Land van Valkenburg en het Land van ‘s-Hertogenrade (Rolduc) vertoonden tijdens het ancien régime bijzondere socio-economische en culturele kenmerken. Het Rijksarchief heeft ettelijke honderden meter archief van deze Limburgse instellingen geïnventariseerd, waaronder documenten van de Tolkamer van Limburg, van de Staten van het Hertogdom Limburg en van de Landen van Overmaas.
Op maandag 23 en dinsdag 24 mei 2016 organiseren het Rijksarchief te Luik en het Regionaal Historisch Centrum Limburg (Maastricht) een internationaal colloquium over de geschiedenis van het Hertogdom Limburg en de Landen van Overmaas (Dalhem, Valkenburg, 's-Hertogenrade). Het tweetalig colloquium vindt plaats in Luik, in samenwerking met de vzw Celida (Centre Liégeois de Documentation Archivistique), en in Maastricht. Aansluitend op het colloquium publiceert het Algemeen Rijksarchief een reeks inventarissen over het archief van de Limburgse instellingen van het ancien régime. Interesse? Inschrijven kan tot 10 mei 2016.
België beschikt over een unieke reeks registers met bevolkingsstatistieken over de periode 1841-1976. Nergens in Europa zijn er zulke oude, gedetailleerde bevolkingscijfers beschikbaar. In 2001 kwamen de registers in het Rijksarchief terecht. Ze werden integraal gedigitaliseerd, ontsloten via een databank en zopas online gezet.
Het dienstplichtarchief van de stad Luik uit de periode 1780-1890 bevat lijsten met geboortedata, registers van de mannen die werden opgeroepen voor dienstplicht per lottrekking, registers van mannen die uitstel van dienstplicht verkregen, enz. Dankzij een nieuwe inventaris is dit dienstplichtarchief voortaan toegankelijk voor onderzoek.
Het Algemeen Rijksarchief heeft een repertorium heruitgegeven dat een overzicht biedt van alle parochies van de Oostenrijkse Nederlanden, de prinsdommen Luik en Stavelot-Malmédy, en het hertogdom Bouillon in 1787.
* Toevoeging van nieuwe gemeenten, aktetypen of jaren voor alle provincies.
* Verbetering van fouten in de beschrijvingen + toevoegen van ontbrekende pagina’s.
* Terbeschikkingstelling van de jaren 1914 en 1915.
Enkele steden/gemeenten die ofwel volledig nieuw beschikbaar zijn of waar er nieuwe aktetypen of jaren bij komen:
* Vlaanderen: Boutersem, Erembodegem, Hamme, Kemmel, Lochristi, Mechelen, Moelingen,Tollembeek, Waregem, Zelzate,…
* Brussel: Brussel, Etterbeek, Schaarbeek, Watermaal-Bosvoorde,…
* Wallonië : Ath, Cheratte, Froidmont, Izier, Landenne, Luik, Namen, Neufvilles, Ramelot, Tubeke,…
Veel succes met de opzoekingen in http://search.arch.be!
Een maand geleden verscheen een inventaris van het archief van de gevangenis van Hoei en vandaag kan ook het archief van de strafinrichting van Verviers worden geraadpleegd in het Rijksarchief te Luik. De 150 strekkende meter documenten bevatten heel wat informatie over personen die tussen 1816 en 1988 in Verviers opgesloten zaten. Ook voor de studie van de evolutie van de instelling in die twee eeuwen biedt het archief nuttig bronnenmateriaal.
Gevangenissen (en hun archieven) hebben altijd een bijzondere aantrekkingskracht uitgeoefend op onderzoekers. Gevangenisarchieven bevatten waardevolle informatie voor onderzoek naar de geschiedenis van de criminaliteit, maar ook voor o.m. genealogisch en sociologisch onderzoek. Met de publicatie van de inventaris van het archief van de gevangenis van Hoei hebben onderzoekers er een werkinstrument bij.
Sinds de zomer van 2015 is het archief van het Provinciaal Comité van Winterhulp voor de provincie Oost-Vlaanderen raadpleegbaar voor onderzoek. De series briefwisseling met de plaatselijke comités, die de hoofdmoot van het bestand uitmaken, geven een unieke inkijk in de Oost-Vlaamse couleur locale tijdens en in de nasleep van WOII.
